Psikolog Adnan Göktuğ Adalı


Neden Bazı İnsanlar Yardım İstemekte Zorlanır?


İnsan sosyal bir varlıktır. Hayatın zorlukları karşısında birbirimize destek olmak, ihtiyaç duyduğumuzda yardım istemek aslında oldukça doğal bir davranıştır. Ancak buna rağmen birçok insan zor zamanlarında bile yardım istemekte büyük bir güçlük yaşar. Sorun büyür, yük ağırlaşır ama yine de çoğu kişi sessiz kalmayı, tek başına mücadele etmeyi tercih eder.

Yardım istemekte zorlanmanın ardında çoğu zaman güçlü görünme isteği vardır. Küçüklükten itibaren birçok insan “kendi işini kendin halletmelisin”, “güçlü olmalısın”, “başkalarına yük olmamalısın” gibi mesajlarla büyür. Bu mesajlar zamanla içselleşir ve kişi için görünmez bir kurala dönüşür. Böyle bir inanç yerleştiğinde yardım istemek, sanki zayıflık göstermek ya da yetersiz olduğunu kabul etmek gibi algılanabilir.

Bazı insanlar için ise yardım istemek, kontrolü kaybetmek anlamına gelir. Her şeyi kendi başına çözmeye alışmış biri için başkasına ihtiyaç duymak rahatsız edici bir duygu yaratabilir. Çünkü bu durum, insanın kırılgan tarafıyla yüzleşmesini gerektirir. Oysa çoğu kişi kırılganlığını göstermekten kaçınır. Bu yüzden yardım istemek yerine sorunları tek başına taşımayı seçer.

Bir diğer önemli neden de reddedilme korkusudur. İnsan yardım istediğinde karşısındaki kişinin onu anlamayacağından, küçümseyeceğinden ya da geri çevireceğinden endişe edebilir. Bu ihtimalle karşılaşmamak için ise baştan hiç yardım istememeyi tercih eder. Böylece kişi kendini koruduğunu düşünür; fakat aynı zamanda yalnızlığını da derinleştirir.

Bazı durumlarda ise mesele güvenle ilgilidir. Hayatın erken dönemlerinde ihtiyaç duyduğunda destek görmemiş ya da duyguları ciddiye alınmamış insanlar, ilerleyen yıllarda yardım istemekte daha fazla zorlanabilirler. Çünkü zihin, geçmiş deneyimlere dayanarak bir sonuç çıkarır: “Nasıl olsa kimse gerçekten anlamayacak.” Bu düşünce zamanla güçlü bir inanca dönüşebilir.

Oysa yardım istemek, insanın zayıf olduğunu değil; insan olduğunu gösterir. Hiç kimse hayatın her yükünü tek başına taşımak zorunda değildir. Paylaşılan bir sorun çoğu zaman hafifler, söylenen bir duygu insanın içindeki baskıyı azaltır. Bazen birinin sadece dinlemesi bile insanın kendini daha az yalnız hissetmesine yetebilir.

Belki de asıl mesele, yardım istemeyi bir eksiklik olarak görmekten vazgeçmektir. Çünkü insanın gerçekten güçlü olduğu anlar, her şeyi tek başına yaptığı anlar değil; gerektiğinde destek almayı kabul edebildiği anlardır.

Ve belki de kendimize şu soruyu sormak iyi bir başlangıç olabilir:
“Gerçekten güçlü olmak, her şeyi tek başına taşımak mı; yoksa gerektiğinde birine ‘yardıma ihtiyacım var’ diyebilmek mi?”

YAZARLAR

https://www.facebook.com/%C3%9Cnye-Kent-Ofset-106507792092593