Türk Istiklal Harbi’nin kirilma noktasi olan Sakarya Muharebesi’nin çok çetin sürdügü günlerde vatanin pek çok uzvunda oldugu gibi Ünye’de de Kahraman ve Gazi Türk Ordusunun muzafferiyeti için toplu hatimler okunmus, dini merasimler tertip edilmisti.
Bu manada 24 Agustos 1921’de Ünye’de büyük bir miting düzenlenmisti. 25 Agustos 1921 tarihinde Ünye’den Türkiye Büyük Millet Meclisi Baskanligi’na gönderilen telgrafta, Milli Mücadelenin muzafferiyetle neticelenmesi için hatim ve dua mevlidi tertip edildigi bildiriliyordu. Telgraf metni su sekilde idi: “Pazar günü Büyük Camii Serifte ögle namazini müteakip milli ordumuzun muvaffakiyeti için hatm-i serif tilavet ve mevlid-i serif okunarak sehitlerin ruhlarina Fatihalar hediye edilmistir. Bu dini cemiyete istirak eden binlerce halk, Milli Istiklal ugrunda baslamis oldugumuz Milli Mücadeleye, melun düsmanin pis ayaklarinin mukaddes vatanimizdan temizlenmesine kadar devam ve her bir fedakârligi ifaya ve sarsilmaz olan bu Misak-i Milliyi bozacak ölümden baska bir sey olamayacagina dair olan azim ve Milli Irade tekrar edilmistir. Lütfen bu hislerimizin subay ve asker kardeslerimize tebligini istirham eyleriz.” Ünye halkini temsilen telgrafta ismi olanlar; Ünye Kaymakami Recai Bey, Ünye Belediye Reisi ve Müdafaa-i Hukuk Reisi Hakki Bey” (Hâkimiyet-i Milliye, 31 Agustos 1921, No: 278) idi.
Sanli ordumuzun kazandigi Sakarya Zaferi (Melhame-i Kübra 22 Agustos-13 Eylül 1921) müjdesi, Ünye halkina Inönü Parkinda duyurulmustu. Bu zafer üzerine Ünyelilerin hissiyat-i millilerinin bir tezahürü olarak, 17 Eylül 1921’ de Türkiye Büyük Millet Meclisi Reisi Baskumandan Mustafa Kemal Pasa’ya hitaben bir tebrik telgrafi gönderilmisti. Telgraf metni su sekilde idi:
“Mukaddes ordumuzun bu defa dahi düsmanin kalbine sapladigi hançeri müjdeleyen resmi teblig Inönü Meydan Muharebesi’ni kiymettar hatirasi olarak bu büyük ismi tasiyan parkta toplanan binlerce halka okunarak ilan edildi. Halk bu yüce muzafferiyetimizi alkislarla karsiladi ve o alkislar içinde kaza müftüsü dua kürsüsüne çikarak Cenab-i Hakk’a sükür ve Muhammed-i Milli ordumuzun selamet ve muzafferiyetimizin duasini yüce Allah’a etti. Zat-i sami-i baskumandanileri ile bütün ordu erkân, amirler ve subaylar ve erlerinin gazalarini ve bütün milletin en büyük kurtulus bayrami olan bu mukaddes zaferi tebrik ile ala-yi fahr ve sürur eylerim. Ünye ahalisi namina Müdafaa-i Hukuk ve Belediye Reisi Hakki”. (Prof. Dr. Haluk Selvi, Doç. Dr. Bülent Cirik, Millî Mücadelede TBMM’ye Anadolu’dan Çekilen Telgraflar,2.Baski, Ankara 2020, s.314)
Milli Mücadele yillari cephede Mehmetçigin vatan ve mukaddesat ugruna görülmemis bir secaat örnegi iken, cephe gerisinde de ordusunun ihtiyacini her seyden önde tutan Anadolu insaninin sahip oldugu yüksek milli ve manevi hislerin her firsatta terennümü seklinde kendini göstermisti. Ünye halki da bu mücahedenin yaninda oldugunu yukaridaki telgraflarla veciz bir biçimde ortaya koymustu.
