Haberlerde, yaya geçitlerine kirmizi boya yapildigini görünce dikkatimi çekti. Anlasilan yayalara öncelik konusunu pekistirmek için yapilan bir etkinlikmis. Belli ki, insanlarin dikkatini çekmek istemisler ve kirmizi rengi kullanmislar. Eyvallah…
Kirmizi bizim, millet olarak çok sevdigimiz bir renktir. Hatta halk arasinda, “ Kirmizi olsun da kirk kurus fazla olsun.” Ifadeleri kullanilagelmistir, begeninin ve güzelligin ifadesi olarak… Ayrica “kirmiziçizgi” kisisel, toplumsal ve milli sinirlarimizin belirlendigi durumlarda kullandigimiz bir ifadedir ki, bu konuda asla tavizkar degilizdir. Kisisel kirmiziçizgimiz bizim karakterimizdir, hassasiyetlerimizdir ve biz bunlardan asla taviz vermeyiz. Toplumsal olarak da milli meselelerdeki kirmiziçizgilerimiz konusunda hassas davranir, saldiri ya da dolayli müdahalelerde tepkimizi millet olarak koyariz. Isin özü “kirmiziçizgi” bizim için çok önemlidir.
Trafikte yesil güvenli olarak geçmenin, sari dikkatli bir sekilde durmanin ve geçmeye hazirlanmanin rengidir. Kirmizi ise asla hareket etmemenin ve geçmemenin yani durmanin rengidir. Bu bilgiler yediden yetmise herkesin bildigi seyler aslinda. Biz tekrar hatirlayalim dedik. Asil konu kirmizi çizginin çekilis sekli ve yeridir.
Yaya geçitleri, akan trafikte araçlarin durmasi ve yayalarin güvenli bir sekilde karsi tarafa geçmesi için yapilmis beyaz ya da sari renkli, araçlara dik, yayalara yatay iki, üç metrelik çizgilerden olusmaktadir. Ayrica araçlarin geldigi yönde de aksi çizgi vardir ki sanki araçlara, yaya geçerken dur demek istiyordur, çünkü bu çizgi araçlarin önüne yatay olarak çizilmistir. Yayaya yatay olan çizgi yayaya, araçlara yatay olarak çizilen çizgi de araçlara geç anlamindaysa, burada zaten bir çeliski var. Aslinda buna bir çözüm getirmek lazimmis. Fakat siz, yaya geçidi çizgisinin orta yerine kirmizi bir çizgi çizerseniz bu ne anlama gelir? Ne demek istiyorsunuz? Ey yaya, karsiya geçebilirsin ama bu kirmizi çizginin oldugu yerde durman gerekir mi, yoksa burasi yaya geçididir ancak sen yine de burayi kullanma mi demek istiyorsunuz?
Bu fikir kimden çikti, nasil çikti bilmiyorum. Ama bizde hep böyledir aslinda güzel bir fikir ortaya atilir, arkasi önü arastirilmadan, ne getirir ne götürür düsünülmeden, hazir ve güzel de bir fikir olunca herkes baliklama atlar, uygulamaya çalisilir. Bizim çogu islerimiz hep böyle oluyor zaten. Sonra da kervan yolda düzülür misali yapboz gibi düzeltebilirseniz düzeltin artik.
Fikir güzel ama üzerinde düsünülmemis. Hazircilar atlamis üstüne. Hemen yapalim demisler. Arkadas, bu kirmizi çizgiyi yayanin geçmesi için çizilen kisa çizgiler yerine araçlarin geçis yönündeki çizgiyi boyamis olsaydiniz belki bu kadar anlamsiz olmayacakti. Yani demek istemis olacaktiniz ki, ey araçtakiler, yayanin geçis üstünlügü var. Yol onlarin ve sana bu kirmizi çizgiyi çizdik ki sen yaya geçitlerinde bu kirmizi çizgiyi görünce dur ve yayaya yol ver. Böylece yaya kendi yoluna çizilmis bir kirmizi çizgi görmedigi için kendinden emin, tereddütsüz karsiya geçecek, araçlar da yaya geçitlerinde yayaya yol vermek zorunda olduklarinin farkina varacaktir.
Kirmiziçizgiler konusunda duyarliligimizi yitirmeye basladigimiz son zamanlarda, ani kirmizi isik ihlallerinin çokça oldugu trafikte insanlar bu kirmizi çizgiyi de pek dikkate almayacaklardir zannediyorum. Çünkü kirmizi çizgi araçlara degil yayalara çizilmistir. Yayalarin yolunda bir kirmizi çizgi vardir, o halde araçlar bu kirmizi çizgiye dokunmadan yollarina devam edebileceklerdir.
Zararin neresinden dönerseniz kardir, atasözünün mucibince bu “kirmizi çizgi” çalismasini ya bir an önce düzeltmeli ya da hepten vazgeçmelisiniz, diye düsünüyorum. Gerçi simdi bazilari beni öküzün altinda buzagi aramakla da suçlayabilir. Fakat bu durum benim gibi pek çok kisinin kafasina takilmistir diye düsünüyorum. Bu yüzen kendimle de kavga etmiyor degilim. Sana ne ya hu, âlemin akillisi sen misin, senden baska kimse görmüyor mu bu durumu, deyip duruyorum kendime. Gerçi kural ve kaideler kimsenin umurunda degilken siz hangi çizgileri çizerseniz çizin degisen bir sey olmayacaktir. Yeter ki milli kirmiziçizgilerimiz konusunda duyarliligimiz yitirilmis olmasin. Çünkü Kirmiziçizgilerimiz bizim kisisel ve toplumsal sinirlarimizdir...